«ΕΥΕΛΙΚΤΗ  ΖΩΝΗ» ΚΑΙ  ΕΥΕΛΙΚΤΗ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ

 

Στις νέες συνθήκες  της αποδόμησης  του Δημόσιου σχολείου σε όλες τις βαθμίδες- μπροστά στη λαίλαπα των αντιλαϊκών μέτρων τα οποία εξαγγέλλονται από τους πολιτικούς εκπροσώπους της πλουτοκρατίας που βρίσκονται στην κυβέρνηση( ΝΔ) και  υποστηρίζονται απροκάλυπτα  από τους συνοδοιπόρους τους της επονομαζόμενης «αντιπολίτευσης» (ΠΑΣΟΚ) -Η ΕΥΕΛΙΚΤΗ ΖΩΝΗ ως δήθεν μορφωτική δραστηριότητα «ολιστικής και διεπιστημονικής προσέγγισης θεμάτων έρευνας» δεν αποτελεί παρά η άλλη έκφραση της αντιλαϊκής πολιτικής που προσδένει το σχολείο στους νόμους της Αγοράς.

Ειδικότερα, την ίδια στιγμή που εφαρμόζονται οι επιταγές της Συνθήκης του Μάαστριχτ για «Αποκεντρωμένο Καπιταλισμό» και βρίσκουν την έκφρασή τους στις…»αντιπολιτευτικές» προτάσεις του  Γ Παπανδρέου για ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ, δηλ ΠΛΗΡΗ ΙΔΙΩΤΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ, η ευέλικτη ζώνη στην Α Βαθμίδα ως θεσμικό μέτρο πια της Δεξιάς Κυβέρνησης έρχεται να αποκαλύψει τις συνολικότερες πολιτικές στρατηγικές του Κεφαλαίου και τα κοινωνικά του αιτήματα, καθώς στην πράξη ΑΠΟΔΟΜΕΙΤΑΙ ΣΥΝΟΛΙΚΑ ΤΟ ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΟΙΚΟΔΟΜΗΜΑ, οι όποιες μορφωτικές κατακτήσεις του λαϊκού κινήματος στο χώρο του Δημόσιου σχολείου.

Ειδικότερα, η περίφημη «ευέλικτη ζώνη», η  εφαρμογή δηλ Προγραμμάτων  «Ερευνητικών» στη βάση της Διεπιστημονικής Προσέγγισης θεμάτων που προκύπτουν από την καθημερινή σχολική ή κοινωνική εμπειρία μαθητών και εκπαιδευτικών, ΔΕ ΣΥΝΙΣΤΑ ΠΑΡΑ ΜΙΑ ΚΑΛΟΣΤΗΜΕΝΗ ΠΛΑΝΗ, αφού

 Α) Το σχολείο ως θεσμός Ιδεολογικής και κοινωνικής αναπαραγωγής του  Καπιταλιστικού συστήματος διατηρεί αλώβητη την ταυτότητά του και ως τέτοιος θεσμός είναι αδύνατον από την ίδια τη Διοίκησή του να ανατραπεί ή να μεταστρέψει τη λειτουργία του προς την κατεύθυνση της διεύρυνσης των λαϊκών μορφωτικών δικαιωμάτων και αιτημάτων. Αντίθετα, προσαρμόζεται κάθε φορά στα κυρίαρχα Ιδεολογικά αιτήματα της Κεφαλαιοκρατικής Τάξης στην υπηρεσία της οποίας έχει τεθεί.

Β)Η μεταρρύθμιση είναι μια θεσμική παρέμβαση της ίδιας της Αστικής Τάξης στην Εκπαίδευση, ΚΑΤΩ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΙΕΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΚΑΙ ΣΥΝΟΛΙΚΟΤΕΡΑ ΛΑΪΚΟΥ ΚΙΝΗΜΑΤΟΣ και σε καμία περίπτωση δεν ενσαρκώνει μέτρα που αποφασίζονται στα διάφορα διοικητικά κέντρα και πολύ περισσότερο στα Διευθυντήρια ενός Ιμπεριαλιστικού Μηχανισμού, όπως είναι η Ε.Ε, στα πλαίσια των αποφάσεων της οποίας υλοποιούνται πειραματικά  προς το παρόν τα Επιχειρησιακά προγράμματα ΕΠΕΑΕΚ, για την ευέλικτη ζώνη, με στόχο να γενικευτούν και να καθιερωθούν ως «νέο!» μοντέλο πλήρους αποσύνδεσης των  χαμηλών λαϊκών στρωμάτων από την όποια μορφωτική διαδικασία είχε κατοχυρώσει μέχρι σήμερα το Λαϊκό Κίνημα. Στις συνθήκες αυτές ,ακόμα και η Α Βαθμίδα ως οργανωμένος θεσμός στοιχειώδους παιδείας -που δομεί τη δυνατότητα πρόσληψης αφαιρετικών μηνυμάτων και θέτει τις βάσεις μιας κάποιας ουσιαστικής νοητικής  επεξεργασίας των δεδομένων της διδασκαλίας –αποδομείται οργανωτικά , με μεθοδικό  μάλιστα τρόπο, μέσω της υποκατάστασης  της θεωρητικής ανάλυσης και κατανόησης βασικών εννοιών με την πρόχειρη εμπειρική προσέγγιση θεμάτων. Μια τέτοια προσέγγιση όχι μόνο δε ανοίγει νέα τοπία αφαίρεσης και σύνθεσης και δεν αναπτύσσει τη δυνατότητα παραγωγής οργανωμένου λόγου, αλλά αντίθετα την αποκλείει, αφού   λειτουργεί απλώς σωρευτικά σε ένα περιβάλλον που δεν έχει κανένα χαρακτηριστικό οργανωμένου συστήματος γνώσης, μέσα δηλ στις συνθήκες καταιγισμού απροσδιόριστων και εν πολλοις ακατάληπτων πληροφοριών.

)Οι κατευθύνσεις του Κεφαλαίου στην Εκπαίδευση, όπως καταγράφονται  ήδη στη Λευκή και Πράσινη Βίβλο, επιβάλλουν την «ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗ-ΑΠΟΝΕΚΡΩΣΗ» της Εκπαιδευτικής λειτουργίας, δηλ ουσιαστικά την ΚΑΤΑΡΓΗΣΗ ΤΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ, ΤΗ ΜΕΤΑΤΡΟΠΗ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ ΣΕ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΥΕΛΙΚΤΗ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΣΤΙΣ «ΤΟΠΙΚΕΣ» ΑΝΑΓΚΕΣ .Πρόκειται για το «Νέο» μοντέλο καταρτησιμότητας, το οποίο απαιτεί πλήρη προσαρμογή στις ανάγκες των ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ σε τοπικό επίπεδο. Και είναι φανερό ότι τέτοιες ανάγκες δεν αφορούν ούτε το βάθος ούτε το πλάτος των εννοιών, δεν έχουν σχέση με την κριτική στάση και τη διαμόρφωση μιας συνολικότερης μορφωτικής υποδομής του μαθητή. Οι επιχειρηματικές ανάγκες εστιάζουν  καταρχήν στην άκριτη αποδοχή μηνυμάτων και κατά δεύτερο λόγο στην εύκολη πρόσληψη και μεταφορά των πληροφοριών κίνησης της Αγοράς

Στην κατεύθυνση αυτή, είναι φανερό ότι η ..περίφημη ευέλικτη ζώνη παραπέμπει στην ευελιξία της Αγοράς, αλλά και στην καθιέρωση ευέλικτων μορφών απασχολησιμότητας, δηλ στην εδραίωση των ελαστικών εργασιακών σχέσεων και στην Εκπαίδευση. Πρόκειται επομένως για μια συνολικότερη επίθεση στα μορφωτικά δικαιώματα και στις εργασιακές σχέσεις, που παίρνει τη μορφή ενός ιδιότυπου προοδευτισμού με το μανδύα της «Αποκέντρωσης»:

Συγκεκριμένα, η «Ερευνητική» προσέγγιση σε διεπιστημονική βάση θεμάτων και ως παιδαγωγική θεωρία και ως πρακτική απαιτεί Ένα σχολείο:

1) που δε θα υπηρετεί την εκμεταλλεύτρια αστική τάξη, δε θα αναπαράγει τα ιδεολογικά της αιτήματα , θα στοχεύει στην κατάργηση των ταξικών φραγμών και θα επενδύει στον άνθρωπο  ως ενεργό υποκείμενο της ιστορίας και του πολιτισμού του και όχι στα κέρδη του κεφαλαίου

2)Θα καλλιεργεί τη συνολική αντίληψη του γνωστικού οικοδομήματος, ώστε η σφαιρικότητα κατά την πρόσληψη των μηνυμάτων, αλλά και κατά την έκφραση και διατύπωση στάσης απέναντι σε οποιοδήποτε θέμα να θεωρείται δεδομένη.

3)Θα καταργεί τη «μετωπική» διδασκαλία, αφού ο δάσκαλος σε τέτοιες κοινωνικές συνθήκες από τη φύση του ορίζεται ως «ερευνητής», δε βρίσκεται σε καθεστώς ιδεολογικής ομηρίας, παράγει μέσα σε συνθήκες ισοτιμίας και ποιοτικών απαιτήσεων, ενώ ο μαθητής γνωρίζει ότι οικοδομεί -με την ερευνητική του προσπάθεια -το μέλλον του και επομένως όχι μόνο δεν παθητικοποιείται, αλλά συνδιαμορφώνει ένα πλαίσιο καθημερινής δράσης και αναζήτησης που τον καθιστά ισότιμο, αλλά και συνδιαμορφωτή του θεωρητικού πλαισίου έκφρασης της ζωής του

4)θα θεωρεί αυτονόητη τη δυνατότητα πρόσβασης όλων στο θεωρητικό χώρο των επιστημών και των τεχνικών κατακτήσεων, βάση απαραίτητη για τη διαμόρφωση  της δυνατότητας  έρευνας, κρίσης και διατύπωσης ερωτημάτων, δηλ βάση για την κατάργηση του αυτονόητου και δεδομένου, όπως επιτάσσει το σχολείο της  Καπιταλιστικής κοινωνίας που- για λόγους επιβολής των αρχών του  Κεφαλαιοκρατικού συστήματος-στοχεύει στη μονοδιάστατη γνώση, στην καθιέρωση ενός συγκεκριμένου μοντέλου σκέψης.

Είναι κατανοητό επομένως ότι η ολιστική αντίληψη των ζητημάτων , με τη μορφή της συνολικότερης διεπιστημονικής προσέγγισης, απαιτεί μια άλλη κοινωνία, απαλλαγμένη από το βραχνά της συσσώρευσης του καπιταλιστικού κέρδους και αυτή η κοινωνία η ιστορία έχει αποδείξει ότι δεν είναι άλλη από την αντίπαλή της  Καπιταλιστικής,  δηλ η σοσιαλιστική. Με αυτήν την έννοια, το όψιμο ενδιαφέρον ..των διαχειριστών της καπιταλιστικής κρίσης για την καθιέρωση-εκτός ωραρίου λειτουργίας των σχολείων-«ζωνών ερευνητικών» δεν αποτελεί ούτε καν άλλοθι, μέτρο δηλ συγκάλυψης του εντεινόμενου ταξικού χαρακτήρα του σημερινού σχολείου

Απεναντίας, απροκάλυπτα το Επιχειρησιακό αυτό Πρόγραμμα «της Ευέλικτης Ζώνης» δηλώνει τους αποδομητικούς στόχους του στο σχολείο, σε μια πρωτοβάθμια εκπαίδευση (Δημοτικό-Γυμνάσιο) που το ποσοστό του λειτουργικού αναλφαβητισμού φθάνει στο…, ενώ η διαρροή στο Γυμνάσιο ιδιαίτερα στις ορεινές και τουριστικές περιοχές, λόγω βιοποριστικών αναγκών αγγίζει το…Το αιτούμενο επομένως- μέσω της «Ευέλικτης Ζώνης»- δεν είναι η περαιτέρω διαμόρφωση δυνατοτήτων ερευνητικής και διεπιστημονικής προσέγγισης, αλλά η συγκάλυψη του μορφωτικού κενού και ο προσανατολισμός των μαθητών στην επιφανειακή προσέγγιση των θεμάτων, τα οποία από τη φύση τους θα είναι περιορισμένα. Γιατί η δυνατότητα να θέτει κανείς ζητήματα καθορίζεται από την ικανότητά του να αντιλαμβάνεται σε βάθος και σφαιρικά τον κόσμο, δηλ από τη μορφωτική του υποδομή. Μια τέτοια όμως  μορφωτική υποδομή στο σημερινό σχολείο δεν υπάρχει, πολύ περισσότερο μάλιστα στις απομακρυσμένες περιοχές που εφαρμόζονται πειραματικά τα προγράμματα. Δεν είναι τυχαίο εξ άλλου ότι τα προγράμματα αυτά ξεκινούν πιλοτικά από τις πιο ταξικές ζώνες, από τις αγροτικές και απομακρυσμένες περιοχές, όπου αδιαμφισβήτητα - λόγω έλλειψης  πολλών αφυπνιστικών μηνυμάτων- το ερευνητικό ενδιαφέρον είναι χαμηλό και  η συνολικοποίηση της γνώσης  σχεδόν αδύνατη. Στόχος επομένως είναι η στροφή των μαθητών  στη…γενικότερη αναζήτηση πληροφοριών, που ευκαιριακά μπορούν να αποσπάσουν , οι οποίες –ούτως ή άλλως- ήταν και θα παραμείνουν ασύνδετες στη συνείδηση ενός παιδιού που δε διαθέτει ένα οργανωμένο και συγκροτημένο σύστημα κατανόησης  και εμβάθυνσης στην πραγματικότητα. Προδήλως λοιπόν επιδιώκεται ΟΥΣΙΑΣΤΙΚΑ Η ΚΑΘΙΕΡΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ μέσα από την επίφαση της ολιστικότητας της διεπιστημονικής προσέγγισης. Ταυτόχρονα η διαμόρφωση  «των θεμάτων έρευνας» από  τις περιορισμένες σε τοπικό επίπεδο εμπειρίες των μαθητών συνδέουν τα προγράμματα αυτά άρρηκτα με το νέο μοντέλο του δήθεν «Αποκεντρωμένου» σχολείου , το οποίο θα ..έχει το ΔΙΚΟ ΤΟΥ(!) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΟΠΙΚΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ ΚΑΙ- ΠΡΟΣΔΕΜΕΝΟ ΣΤΟΥΣ ΔΗΜΟΥΣ ΚΑΙ ΤΙΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΕΣ-ΘΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΕΙ ΣΤΗ ΒΑΣΗ ΤΩΝ ΑΝΤΑΠΟΔΟΤΙΚΩΝ ΤΕΛΩΝ, δηλ της περαιτέρω φορολόγησης των πολιτών, απαλλάσσοντας το κράτος και από αυτό το πενιχρό κονδύλι του κρατικού προϋπολογισμού..

Είναι επίσης σίγουρο ότι η «ολιστική» αντίληψη υπάρχει στα προγράμματα αυτά, τα οποία-σε καμία περίπτωση- δεν είναι αποσπασματικά μέτρα και τυχαία. Εντάσσονται στο συνολικότερο  θεσμικό πλαίσιο αποδιάρθρωσης του Δημόσιου Σχολείου και των εργασιακών σχέσεων, καλούν σε μια ..ΝΕΑ ΕΠΟΧΗ ΜΕΣΑΙΩΝΙΣΜΟΥ, κατά την οποία τα υπολείμματα του Κοινωνικού κράτους και ιδιαίτερα αυτά της Εκπαίδευσης πρέπει να απαλειφθούν, το σχολείο να μετατραπεί σε μηχανισμό κατάρτισης με βάση τις ανάγκες των Επιχειρήσεων, των οποίων τα αιτήματα καλούμαστε να ικανοποιήσουμε, όπως απροκάλυπτα δηλώνεται με την παλιότερη πρόταση για Ένταξη του Υπουργείου Παιδείας στο Υπουργείο Εργασίας και τώρα παραστατικά αποτυπώνεται στη συμφωνημένη από τα δύο κόμματα (Ν.Δ-ΠΑΣΟΚ)- υπηρέτες του κεφαλαίου ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ.

Σε αυτές τις συνθήκες  σκλαβιάς του δασκάλου στο επιχειρηματικό κεφάλαιο, όχι μόνο ερευνητική και διεπιστημονική προσέγγιση δε θα υπάρχει, αλλά αντίθετα  το κυρίαρχο «θέμα έρευνας»  θα είναι  τα αιτήματα της αγοράς και το κεντρικό ζήτημα όχι θεωρητικό, αλλά πολύ πρακτικό, η διασφάλιση μιας ΣΥΜΒΑΣΗΣ Ωρομισθίας, μέσα σε ένα καθεστώς  συνάμα ΑΝΑΣΦΑΛΕΙΑΣ. Γιατί βέβαια το άλλο αντιλαϊκό θεσμικό πλαίσιο της «ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ»-ΧΕΙΡΑΓΩΓΗΣΗΣ-ΕΛΑΣΤΙΚΟΠΟΙΗΣΗΣ έρχεται να υπηρετήσει το νέο…προωθημένο (!)αίτημα των ΑΠΟΛΥΣΕΩΝ, στα πλαίσια της υποστηριζόμενης και από τα δύο κόμματα της Πλουτοκρατίαςψ(ΠΑΣΟΚ-και ΝΔ)  αντεργατικής πολιτικής .

Η Σύνδεση της Αμοιβής με την Παραγωγικότητα, η κατηγοριοποίηση των σχολικών μονάδων ανάλογα με τη μορφωτικό, δηλ το ταξικό τους αποτέλεσμα, η κατάργηση της Μονιμότητας, η εδραίωση των ελαστικών μορφών απασχόλησης, η διαβάθμιση των αποδοχών μέσω της «ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ»-πειθάρχησης ,σε συνδυασμό με τη θέσπιση μηχανισμών (και όχι οργανωμένων σχολικών μονάδων) αποδόμησης του όποιου υφιστάμενου μέχρι σήμερα μορφωτικού επιπέδου, στη βάση της εδραίωσης του φαινομένου του λειτουργικού αναλφαβητισμού, αποτελούν το νέο χάρτη μιας συνολικότερης επίθεσης, με στρατηγικό χαρακτήρα την υπονόμευση των μορφωτικών και συνολικότερων συμφερόντων των λαϊκών στρωμάτων . Στα πλαίσια αυτά, είναι κατανοητό ότι η περίφημη «Ευέλικτη Ζώνη» στο γνωστικό επίπεδο είναι άρρηκτα δεμένη με την Ευέλικτη απασχολησιμότητα, αλλά και με την καθόλου ευέλικτη εργοδοσία, η οποία- μέσω της «Αξιολόγησης»-ουσιαστικά αποδεικνύει τη νομοτελειακή δυσκαμψία του Καπιταλιστικού Συστήματος στην υιοθέτηση αιτημάτων του λαϊκού κινήματος, στην ικανοποίηση των αναγκών των λαϊκών στρωμάτων.

Απέναντι σε αυτήν τη άκαμπτη (όσο κι αν φορεί το μανδύα της ευελιξίας) αντιλαϊκή πολιτική  η απάντησή μας πρέπει σταθερά να είναι η ΣΥΛΛΟΓΙΚΗ ΜΑΣ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ.

 Σπαχή Αρετή.

 Για το Εκπαιδευτικό Συνέδριο.