30.000 ΚΕΝΕΣ ΘΕΣΕΙΣ ΜΕΣΑ ΣΕ ΔΥΟ ΧΡΟΝΙΑ

Σχολές … με σκοτεινό μέλλον!
 

 

 

γράφουν οι: Χρήστος Κάτσικας - Αποστόλης Καραγιάννης
 

Περίπου 30.000 θέσεις στα ΤΕΙ έκοψε μέσα στα δυο τελευταία χρόνια το ΥΠΕΠΘ. Την ίδια στιγμή δραματική για το άμεσο μέλλον καταγράφεται η τύχη δεκάδων περιφερειακών ΤΕΙ τα οποία αποψιλώθηκαν για δεύτερη χρονιά φέτος από εισακτέους εξαιτίας της βάσης του 10, αλλά και της αδυναμίας ή άρνησης εισακτέων να πληρώσουν ακριβά την εισαγωγή τους, καθώς η φοιτητική μέριμνα είναι ανύπαρκτη. (Πίνακας 1)

Βαρύ πλήγμα για την περιφέρεια

Δεκάδες ΤΕΙ αντιμετωπίζουν πρόβλημα καθώς από τη νέα χρονιά θα λειτουργούν με τα δυο πρώτα έτη σπουδών με ελάχιστους φοιτητές. Είναι πλέον φανερό ότι είναι πολιτική επιλογή της κυβέρνησης αφενός να κλείσει ή να συγχωνεύσει αρκετά και από την άλλη να στενέψει την είσοδο συνολικά στην τριτοβάθμια εκπαίδευση με τη μείωση των εισακτέων.

Μέσα στα δυο τελευταία χρόνια 30.000 θέσεις εισακτέων δεν καλύφθηκαν εξαιτίας της βάσης του 10 και είναι φανερό πως τα κενά θα ήταν ακόμη περισσότερα αν δεν μεσολαβούσε η προεκλογική περίοδος και η προσπάθεια της κυβέρνησης να καθησυχάσει τις ανησυχίες.

Σε δεκάδες ΤΕΙ σε Ηγουμενίτσα, Ηράκλειο, Καστοριά, Φλώρινα, Μεσολόγγι, Καβάλα, Δράμα, Άρτα, Λάρισα, Μουδανιά, Καλαμάτα, Κοζάνη, Άμφισσα, Καρδίτσα, Ληξούρι, Αργοστόλι, Ζάκυνθο, Καρπενήσι κλπ, οι σπουδαστές των δυο πρώτων ετών μετρούνται στα δάκτυλα με αποτέλεσμα να οδηγούνται στο λουκέτο.

Είναι φανερό ότι για αρκετά ΤΕΙ επιφυλάσσεται χρόνο με το χρόνο μια προοπτική που μοιάζει πολύ με την πολιτική του «ώριμου φρούτου»: «κλειστόν λόγω ελλείψεως σπουδαστών». Με άλλα λόγια έχουν τεθεί «υπό διαθεσιμότητα» μέχρι το οριστικό κλείσιμο 40- 45 ΤΕΙ, δηλαδή το 25% του συνόλου των τμημάτων ΤΕΙ. (Πίνακας 2).

Ωστόσο, αν ένα σοβαρό πρόβλημα είναι ο μειωμένος αριθμός εισακτέων, ένα εξίσου σοβαρό πρόβλημα που αποψιλώνει πολλά ΤΕΙ είναι και η άρνηση πολλών επιτυχόντων να καταλάβουν τις θέσεις τους, καθώς η είσοδός τους σ΄ αυτά απέχει μίλια μακρυά από τις προτιμήσεις τους. Το γεγονός αυτό, σε συνδυασμό με το υψηλό κόστος φοίτησης εξαιτίας της ανύπαρκτης κρατικής φοιτητικής μέριμνας, σφραγίζει την απόφαση της εγκατάλειψης πολλών εισακτέων.

Μια ματιά μόνο στη ροή του φοιτητικού πληθυσμού σε δεκάδες τμήματα των ΤΕΙ αποδεικνύει ότι στο μειωμένο αριθμό εισακτέων προστίθεται και ένας υψηλός αριθμός αυτών που ενώ εισάγονται δεν παρουσιάζονται ποτέ ως σπουδαστές.
 

Από την εγκατάλειψη ...στο λουκέτο!

Αν την προηγούμενη δεκαετία, με όχημα την απορρόφηση των κοινοτικών κονδυλίων, επιλέχθηκε η επέκταση της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης και το «χάρτινο» άνοιγμά της σε κωμοπόλεις και χωριά, σήμερα επιλέγεται το στένεμα της εισόδου και ο εξοστρακισμός των αδύνατων. Με την επίκληση μιας αφηρημένης ποιοτικής αναβάθμισης και κάποιων αόριστων «προκλήσεων» του νέου αιώνα, η σημερινή ηγεσία του ΥΠΕΠΘ επιλέγει να απαλλαχθεί ακριβώς από αυτούς που όφειλε να εκπαιδεύσει. Είναι πλέον φανερό ότι είναι πολιτική επιλογή της κυβέρνησης να στενέψει την είσοδο στα δημόσια ΑΕΙ – ΤΕΙ, να ξαναγυρίσει τους όρους πρόσβασης στην τριτοβάθμια εκπαίδευση στη δεκαετία του ΄70.

Αν την προηγούμενη δεκαετία επιλέχθηκε η αύξηση των εισακτέων σε τριτοβάθμια τμήματα της απόλυτης εξειδίκευσης και της τιποτολογίας, με αποτέλεσμα την αύξηση των πτυχίων ανεργίας και ετεροαπασχόλησης, σήμερα επιλέγεται η ενίσχυση της ιδιωτικής μεταλυκειακής εκπαίδευσης. Τι ειρωνεία! Οι κομμένοι των Πανελλαδικών Εξετάσεων, οι ανεπιθύμητοι για το ΥΠΕΠΘ, είναι επιθυμητοί ως πελάτες της ιδιωτικής μεταλυκειακής εκπαίδευσης αρκεί να αντέχουν τα οικονομικά τους. Ουσιαστικά η κυβέρνηση επιλέγει να μετακυλήσει την ευθύνη και το κόστος των σπουδών σε όσους αποκλείονται από τη δημόσια τριτοβάθμια εκπαίδευση ανοίγοντας λεωφόρους στην ιδιωτική μεταλυκειακή εκπαίδευση.

Μια ματιά στα τμήματα που, λόγω της βάσης του «10» «ξεμένουν» από φοιτητές φανερώνει ότι αυτά αποτελούν το 20-25% του συνόλου των τμημάτων ΤΕΙ. Αν κανείς εξετάσει ποια τμήματα είναι εκείνα που τα τελευταία χρόνια έχουν αφεθεί χωρίς χρηματοδότηση, υποδομές και προσωπικό, θα ανακαλύψει ότι τα τμήματα αυτά είναι ακριβώς όσα τώρα απειλούνται με «λουκέτο» με πρόσχημα το «βαθμολογικό πλαφόν». Είναι φανερό ότι τα τμήματα αυτά είχαν πέσει «κάτω από τη βάση» όχι από τους χαμηλόβαθμους φοιτητές που δέχονταν αλλά από την υποχρηματοδότηση, την έλλειψη διδακτικού προσωπικού και την κρατική εγκατάλειψη. Έτσι, για παράδειγμα, το ΤΕΙ Πάτρας και τα πολυδιαφημισμένα νέα Τμήματα, λειτουργούν χωρίς βιβλία, σίτιση και στέγαση. Το Τμήμα Πληροφορικής και ΜΜΕ στον Πύργο «λειτουργεί» συστεγασμένο με Λύκειο, το Τμήμα Εφαρμογών Πληροφορικής στη Διοίκηση και Οικονομία στην Αμαλιάδα «στεγάζεται» σε παλιές αποθήκες του δήμου, το Τμήμα Φυσικοθεραπείας στο Αίγιο «στεγάζεται» σε πρώην χαρτοβιομηχανία και το Τμήμα Οικολογίας - Περιβάλλοντος στη Ζάκυνθο «στεγάζεται» στο Κέντρο Νεότητας Αγίου Διονυσίου. Επιπλέον, όλα τα παραπάνω νέα Τμήματα «λειτουργούν» με έναν καθηγητή το καθένα και τέσσερις ωρομίσθιους καθηγητές, εκτός από το Τμήμα της Ζακύνθου που «λειτουργεί» μόνο με έξι ωρομίσθιους.

Το συμπέρασμα που βγαίνει αβίαστα είναι ότι τα τμήματα αυτά «πληρώνουν» σήμερα, με πρόσχημα το «βαθμολογικό πλαφόν», την κεντρική κυβερνητική κατεύθυνση για παραπέρα μείωση της δημόσιας χρηματοδότησης, με τη ουσιαστική μείωση των εισακτέων, με το «στένεμα» των διόδων των τριτοβάθμιων ιδρυμάτων, και τελικά με το κλείσιμο.

Δημοσιεύθηκε στα Αντιτετράδια της Εκπαίδευσης τεύχος 83, Φθινόπωρο 2007